08.04.2026
Materac przeciwodleżynowy to jeden z podstawowych elementów profilaktyki i leczenia odleżyn u osób długotrwale unieruchomionych. Odpowiednio dobrany model pomaga zmniejszyć nacisk na tkanki, poprawia krążenie oraz ogranicza ryzyko powstawania bolesnych zmian skórnych. Warto jednak wiedzieć, że zakup takiego sprzętu nie zawsze musi wiązać się z pełnym kosztem po stronie pacjenta – w wielu przypadkach możliwe jest uzyskanie refundacji.
Ten poradnik został przygotowany z myślą o pacjentach oraz ich opiekunach, którzy chcą dowiedzieć się, jak skorzystać z dostępnych form wsparcia. Wyjaśniamy, ile wynosi refundacja na materac przeciwodleżynowy, kto może ją otrzymać, jak wygląda cały proces krok po kroku, a także co ile lat można ubiegać się o dofinansowanie.
Tak. W 2026 roku materac przeciwodleżynowy podlega pod refundację przez NFZ jako wyrób medyczny wydawany na zlecenie. Podstawą prawną jest rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie1, które określa m.in. wskazania, limity finansowania i okres użytkowania.
Refundacją objęte są materace przeciwodleżynowe stosowane w profilaktyce i leczeniu odleżyn u pacjentów z istotnym ograniczeniem mobilności (np. osoby leżące, z uszkodzeniem rdzenia kręgowego, z wysokim ryzykiem odleżyn). W praktyce najczęściej finansowane są standardowe materace zmiennociśnieniowe (np. pęcherzykowe), natomiast bardziej zaawansowane modele (np. rurowe, systemy specjalistyczne) mogą wymagać dopłaty ponad limit NFZ.
Zgodnie z obowiązującym w 2026 roku rozporządzeniem Ministra Zdrowia (Dz.U. 2025 poz. 1038), refundacja materacy i poduszek przeciwodleżynowych jest określona poprzez tzw. limit finansowania oraz procent jego pokrycia przez NFZ.
W przypadku materacy przeciwodleżynowych pneumatycznych:
Dla poduszek przeciwodleżynowych pneumatycznych:
Poziom refundacji wynosi standardowo 70% limitu, co oznacza, że pacjent pokrywa pozostałe 30% oraz ewentualną różnicę między ceną produktu a limitem.1 Warto podkreślić, że NFZ finansuje wyroby medyczne wyłącznie do wysokości ustalonego limitu, dlatego pacjent może wybrać droższy materac lub poduszkę i dopłacić różnicę zgodnie ze swoimi potrzebami terapeutycznymi.
Refundacja przysługuje pacjentom, u których istnieją medyczne wskazania do stosowania materaca przeciwodleżynowego, przede wszystkim związane z ryzykiem powstania lub obecnością odleżyn. W praktyce obejmuje to:
Warto podkreślić, że w przypadku refundacji NFZ nie obowiązuje kryterium dochodowe – o przyznaniu dofinansowania decydują wyłącznie wskazania medyczne potwierdzone przez osobę uprawnioną do wystawienia zlecenia.
Aby skorzystać z refundacji NFZ na materac przeciwodleżynowy, należy przejść przez kilka etapów formalnych i medycznych. Każdy z nich ma znaczenie, ponieważ potwierdza zasadność zastosowania wyrobu oraz umożliwia jego częściowe sfinansowanie.
Zlecenie na materac przeciwodleżynowy może wystawić osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia w systemie NFZ. W praktyce są to:
Niezależnie od osoby wystawiającej, kluczowe są wskazania medyczne oraz prawidłowe wypełnienie e‑zlecenia w systemie, które umożliwia jego realizację w sklepie medycznym.
W 2026 roku okres użytkowania materaca odleżynowego z refundacji NFZ wynosi zazwyczaj 3 lata (na poduszkę: 2 lata). Oznacza to, że kolejne zlecenie może zostać wystawione po upływie tego czasu, licząc od daty realizacji poprzedniego zlecenia. W uzasadnionych medycznie przypadkach możliwe jest uzyskanie nowego zlecenia przed upływem 3 lat, jeśli dotychczasowy sprzęt nie spełnia już swojej funkcji terapeutycznej. Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy:
W praktyce decyzja o wcześniejszej refundacji zależy od oceny medycznej i powinna być uzasadniona w dokumentacji (zlecenie/e‑zlecenie).1
Tak. Oprócz refundacji NFZ pacjent może ubiegać się o dodatkowe środki z systemu wsparcia osób z niepełnosprawnością, w szczególności z PFRON realizowanego przez PCPR lub MOPS. Dofinansowanie to ma na celu pokrycie części kosztów wyrobów medycznych ponad limit NFZ.
W 2026 roku możliwe jest uzyskanie dofinansowania nawet do 80% kosztów udziału własnego na materac przeciw odleżynom (czyli kwoty, którą pacjent dopłaca ponad refundację NFZ). Wysokość wsparcia zależy od decyzji lokalnej jednostki (PCPR/MOPS), dostępnego budżetu oraz sytuacji wnioskodawcy. O dofinansowanie można ubiegać się, gdy:
Wniosek składa się w PCPR lub MOPS właściwym dla miejsca zamieszkania. Do wniosku należy dołączyć m.in. kopię zlecenia NFZ, fakturę bądź proformę oraz dokument potwierdzający niepełnosprawność.4
W praktyce najkorzystniejszym rozwiązaniem przy zakupie materaca na odleżyny jest połączenie refundacji NFZ z dofinansowaniem PFRON. Najpierw należy zrealizować zlecenie NFZ (które obniża cenę o limit refundacji), a następnie można ubiegać się o pokrycie części lub całości pozostałej dopłaty ze środków PFRON. Takie połączenie pozwala znacząco ograniczyć koszt zakupu materaca przeciwodleżynowego, a w niektórych przypadkach nawet całkowicie wyeliminować wkład własny pacjenta.
Wybór materacy przeciwodleżynowych przy refundacji NFZ nie powinien opierać się wyłącznie na cenie czy wysokości dopłaty. Kluczowe znaczenie ma dopasowanie rozwiązania do stanu pacjenta oraz skuteczność terapeutyczna systemu. Warto zwrócić uwagę na:
Wybór najtańszego materaca może oznaczać niewystarczające odciążenie tkanek, a tym samym brak efektu terapeutycznego. W praktyce może to prowadzić do pogorszenia stanu skóry i konieczności zmiany sprzętu. Dlatego przy refundacji warto skorzystać z profesjonalnego doradztwa oraz dobrać materac, który rzeczywiście odpowiada potrzebom pacjenta – nawet jeśli wiąże się to z dopłatą.
Materace odleżynowe zakupione z pomocą refundacji NFZ to realne wsparcie finansowe, które pozwala znacząco obniżyć koszt zakupu sprzętu niezbędnego w profilaktyce i leczeniu odleżyn. Warto jednak pamiętać, że sam proces uzyskania dofinansowania stanowi tylko jeden z elementów – równie ważny jest właściwy dobór materaca do stanu pacjenta oraz jego potrzeb terapeutycznych.
Najkorzystniejszym rozwiązaniem będzie połączenie refundacji NFZ z dodatkowymi środkami z PFRON, co pozwala ograniczyć lub całkowicie wyeliminować dopłatę własną. Istotne znaczenie ma także skorzystanie z fachowego doradztwa, które pomoże dobrać odpowiedni model i parametry, zapewniające skuteczne odciążenie tkanek oraz realne wsparcie procesu leczenia.
Zadbaj o komfort i bezpieczeństwo pacjenta – skorzystaj z refundacji NFZ na materac przeciwodleżynowy i połącz ją z dofinansowaniem PFRON, aby maksymalnie ograniczyć koszty zakupu. Wybierz odpowiedni materac już dziś i zapewnij skuteczną profilaktykę lub leczenie odleżyn.
Bibliografia:
© 2026 Revita. Wszelkie prawa zastrzeżone. Projekt i wykonanie Virtual People
